Thế nào là chế tài do vi phạm hợp đồng thương mại?

Trong hầu hết các loại hợp đồng nói chung và trong hợp đồng thương mại nói riêng, thì việc đảm bảo thực hiện nghĩa vụ của bên có nghĩa vụ luôn là vấn đề được chú trọng. Ngoài những ràng buộc bằng các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ hợp đồng, thì để nhằm mục đích hạn chế sự vi phạm nghĩa vụ trong hợp đồng, chế tài do vi phạm hợp đồng cũng là một biện pháp hiệu quả.

Vậy thế nào là chế tài do vi phạm hợp đồng thương mại?

Chế tài là gì?

Chế tài trước hết là một bộ phận của quy phạm pháp luật, với nội dung là những biện pháp dự kiến được áp dụng cho một chủ thể khi chủ thể đó vi phạm quy định của pháp luật. Những biện pháp này sẽ mang lại hậu quả pháp lý bất lợi cho chủ thể vi phạm, nhằm đảm bảo cho việc thực hiện nghiêm chỉnh pháp luật, không chỉ mang tính trừng phạt đối tượng vi phạm, mà còn mang tính răn đe đối với xã hội.

Chế tài do vi phạm hợp đồng thương mại là gì?

Chế tài do vi phạm hợp đồng thương mại, hay còn gọi là chế tài thương mại, là loại chế tài phát sinh trong quan hệ thương mại. Chế tài do vi phạm hợp đồng thương mại được áp dụng với các cá nhân, tổ chức vi phạm hợp đồng thương mại do không thực hiện, thực hiện không đầy đủ hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ của mình trong hợp đồng đã giao kết hoặc nghĩa vụ của mình được quy định trong Luật Thương mại hiện hành. Chế tài thương mại vừa nhằm trừng phạt bên vi phạm, buộc bên vi phạm gánh chịu hậu quả pháp lý bất lợi do sự vi phạm đó, vừa nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp cho bên bị vi phạm, giảm thiểu thiệt hại mà bên bị vi phạm có thể phải chịu do sự vi phạm đó.

Như vậy, hiểu theo nghĩa rộng, chế tài thương mại là chế tài do cơ quan nhà nước, hoặc bên bị vi phạm, hoặc cả cơ quan nhà nước và bên bị vi phạm áp dụng đối với bên vi phạm khi có hành vi vi phạm pháp luật thương mại. Hành vi vi phạm pháp luật thương mại ở đây bao gồm các hành vi vi phạm trong quá trình các chủ thể giao kết, thực hiện hợp đồng và các hành vi vi phạm quy định pháp luật về trật tự quản lý kinh tế. Tùy thuộc vào mức độ vi phạm, hậu quả mà chủ thể có hành vi vi phạm bị áp dụng chế tài hành chính, dân sự (ví dụ: bồi thương thiệt hại) hay hình sự (ví dụ: các hình phạt đối với tội "Buôn lậu"). Như vậy, chế tài thương mại hiểu theo nghĩa rộng không chỉ đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho bên bị vi phạm mà còn bảo đảm lợi ích của Nhà nước.

Còn nếu hiểu theo nghĩa hẹp, chế tài thương mại là biện pháp tác động được áp dụng cho bên vi phạm khi có những hành vi vi phạm xảy ra trong giao kết, thực hiện hợp đồng. Chế tài này còn được gọi là chế tài hợp đồng. Khi một bên chủ thể vi phạm các quy định về thương mại được quy định trong Luật thương mại năm 2005 và các quy định khác có liên quan thì sẽ bị áp dụng các chế tài được quy định tại Điều 292 Luật thương mại năm 2005.

Có thể nói, chế tài thương mại là một công cụ quan trọng để đảm bảo duy trì môi trường thương mại an toàn, ổn định. Bởi vậy, việc quy định và áp dụng các chế tài một cách nghiêm chỉnh sẽ góp phần phát triển nền kinh tế.

Trên đây là những hiểu biết cơ bản của tôi về chế tài thương mại. Rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các bạn!