Xin chào các bạn. Hiện nay, không
lạ gì tình trạng nhãn hiệu nổi tiếng bị xâm phạm bằng nhiều cách trên thị trường.
Có nhãn hiệu bị làm nhái bằng cách thay đổi một số chữ, một số kí hiệu rất nhỏ,
khiến cho những người mua hàng, nhất là những người ít hiểu biết về mặt hàng
đó, lầm tưởng rằng đó là hàng thật. Có nhãn hiệu bị xâm hại một cách trắng trợn
bằng cách làm giả y hệt cả tên gọi, logo,... nhưng chất lượng sản phẩm thì kém,
gây tổn hại đến uy tín của nhà sản xuất. Đây là tình trạng không chỉ riêng ở Việt
Nam mà còn diễn ra trên toàn thế giới.
Vậy pháp luật Việt Nam bảo vệ các
nhãn hiệu nổi tiếng tại Việt Nam như thế nào? Và làm thế nào để có thể bảo vệ
được nhãn hiệu nổi tiếng một cách tối ưu? Đó là vấn đề mà tôi muốn chia sẻ với
các bạn trong bài viết này.
Quy định của pháp luật Việt Nam đối với nhãn hiệu nổi tiếng
Pháp luật Việt Nam quy định nhãn
hiệu nổi tiếng tại Việt Nam được bảo hộ và thuộc về chủ sở hữu nhãn hiệu đó mà
không cần thủ tục đăng ký. Tuy nhiên, căn cứ gì để chứng minh được một nhãn hiệu
là nổi tiếng, và căn cứ vào đâu để chứng minh được quyền sở hữu đối với nhãn hiệu
lại là một vấn đề khác. Nếu như nhãn hiệu nổi tiếng bị xâm phạm tại Việt Nam,
thì rõ ràng việc chứng minh nhãn hiệu là nổi tiếng và chứng minh quyền sở hữu sẽ
đè nặng lên vai chủ sở hữu nhãn hiệu. Vậy căn cứ vào đâu để chứng minh?
Pháp luật Việt Nam đã chuẩn bị
cho tình huống này bằng cách quy định các tiêu chí để đánh giá nhãn hiệu nổi tiếng
như: sự biết đến của người tiêu dùng, thời gian nhãn hiệu được sử dụng một cách
liên tục, giá trị của nhãn hiệu,... (bạn có thể tham khảo Điều 75 Luật Sở hữu
trí tuệ năm 2005 để biết chi tiết các tiêu chí này). Lưu ý rằng, những tiêu chí
được nêu ra trong Điều 75 Luật Sở hữu trí tuệ năm 2005 chỉ mang tính chất tương
đối. Nhãn hiệu được công nhận là nổi tiếng có thể chỉ cần đáp ứng một vài trong
số các tiêu chí đó, cũng có thể có những tiêu chí khác chưa được nêu ra trong
quy định của pháp luật.
Theo quy định tại Thông tư
01/2017/TT-BKHCN, chủ sở hữu nhãn hiệu có thể chứng minh quyền sở hữu của mình
đối với nhãn hiệu và chứng minh nhãn hiệu của mình là nhãn hiệu nổi tiếng thông
qua việc đưa ra các tài liệu thể hiện được sự đáp ứng các tiêu chí đánh giá
nhãn hiệu nổi tiếng của nó. Các tài liệu đó có thể là các số liệu khảo sát số
lượng người tiêu dùng có liên quan biết đến và sử dụng nhãn hiệu, số quốc gia
mà nhãn hiệu đã được phổ biến rộng rãi, các đánh giá về mức độ uy tín của nhãn
hiệu trên các phương tiện thông tin đại chúng, hay đánh giá của các tổ chức quốc
gia và quốc tế... (bạn có thể đọc thêm Điểm 42.3 của Thông tư 01/2017/TT-BKHCN
để biết thêm chi tiết).
Thông tư 01/2017/TT-BKHCN cũng
quy định, nhãn hiệu nổi tiếng sẽ được ghi nhận vào Danh mục nhãn hiệu nổi tiếng được lưu giữ tại Cục Sở hữu
trí tuệ nếu như đã được công nhận theo thủ tục tố tụng dân sự hoặc theo quyết định công nhận của Cục Sở
hữu trí tuệ.
Thực tế việc bảo hộ nhãn hiệu nổi tiếng tại Việt Nam
Tuy đã được quy định trong Luật Sở
hữu trí tuệ và các Nghị định, Thông tư có liên quan, nhưng trên thực tế việc
công nhận một nhãn hiệu là nổi tiếng tại Việt Nam vẫn gây ra nhiều băn khoăn
trong dư luận. Tính đến thời điểm hiện tại, sau nhiều năm Luật Sở hữu trí tuệ
và các văn bản liên quan được ban hành, tại Việt Nam vẫn chưa có một nhãn hiệu
nổi tiếng nào được công nhận mặc dù đáp ứng được các tiêu chí cũng như những
tài liệu chứng minh mà pháp luật về sở hữu trí tuệ đưa ra. Ngay cả những nhãn
hiệu đã được người tiêu dùng quen thuộc và biết đến rộng rãi của doanh nghiệp
trong nước như Vinacafe, Vinamilk, hay ngoài nước như Nike, BMW cũng chưa được
công nhận chính thức là nhãn hiệu nổi tiếng Lí do nghe có vẻ rất đơn giản nhưng
mãi chưa được khắc phục: chưa có một quy trình cụ thể để công nhận nhãn hiệu nổi
tiếng. Điều này không chỉ gây hoang mang cho các chủ sở hữu nhãn hiệu khi không
biết phải chuẩn bị những gì, hay bắt đầu từ đâu, mà cũng gây bối rối cho cơ
quan nhà nước khi được yêu cầu công nhận nhãn hiệu nổi tiếng.
Như vậy, rõ ràng khung pháp lý
liên quan đến bảo hộ nhãn hiệu nổi tiếng vẫn còn nhiều thiếu sót. Khi một nhãn
hiệu nổi tiếng chưa được công nhận chính thức thì khi bị xâm phạm, việc khởi kiện
và chứng minh của chủ sở hữu nhãn hiệu sẽ rất vất vả, tốn nhiều thời gian. Do đó,
để bảo hộ nhãn hiệu nổi tiếng một cách hiệu quả, Nhà nước cần nhanh chóng ban
hành quy trình, thủ tục cụ thể công nhận một nhãn hiệu là nhãn hiệu nổi tiếng.
Điều này vừa giúp đảm bảo công bằng trong nền kinh tế, vừa tạo điều kiện để các
thương hiệu phát triển, cũng như kêu gọi các thương hiệu nước ngoài đến với thị
trường Việt Nam.
Trên đây là những chia sẻ của tôi
về vấn đề bảo hộ nhãn hiệu nổi tiếng tại Việt Nam. Mong mọi người đọc và đưa ra
những nhận xét, ý kiến của mình.
Nhận xét
Đăng nhận xét